Preek van zondag 11 aug. 2019 Preek van zondag 11 aug. 2019
Inleiding
De dienst van vanochtend staat in  het kader van Lucas 12:49-56.  Waar moeten we bij de evangelist Lucas aan denken?  In de eerste plaats dat Lucas de geschiedenis van Jezus en al wat daarop volgde systematisch heeft beschreven. Lucas schreef niet alleen zijn evangelie, maar ook het boek Handelingen.  In het boek Handelingen valt te lezen hoe de eerste generatie christenen de kerk gingen vormgeven. Qua geloofsbelijdenis staat bij Lucas één ding helemaal voorop: Jezus is de gezalfde van God. Hij is de Messias. Lucas wil de lezers hier niet alleen van getuigen, maar bovenal van overtuigen.
Het boek Lucas zelf valt in vier delen uiteen:
(1)       De geboorte van Jezus en zijn kinderjaren.
(2)       Jezus’ optreden in Galilea.
(3)       Jezus’ reis naar Jeruzalem
(4)       Jezus in Jeruzalem.
Periode 3 valt terug te vinden tussen 9:51 – 19:28 en de voorgelezen tekst past dus in de periode dat Jezus op was naar Jeruzalem.

PREEK: GEDREVENHEID  (Lucas 12: 49-56) – 11 augustus 2019
Gemeente van Jezus Christus,

Een paar maanden geleden ging ik voor op het eiland Texel. In mijn preek op dit mooie eiland ging ik in op Johannes 14(:27) waar Jezus tegen zijn discipelen zegt: “Ik laat jullie vrede na: mijn vrede geef ik jullie, zoals de wereld die niet geven kan. Maak je niet ongerust en verlies de moed niet.”  Ja, dat zijn prachtige woorden, waaraan ik vaak moest denken bij het schrijven van deze preek en waarin Jezus zegt (Lucas 12: 51) “Denken jullie dat ik gekomen ben om vrede te brengen op aarde? Geenszins, zeg ik jullie, ik kom verdeeldheid brengen.”  Ik voelde deze twee uitspraken van Jezus behoorlijk doen schuren!  Ik dacht vooral:  waar de vrede van Jezus in het evangelie van Johannes vooral voorop staat, daar lees ik  nu in deze Lucas tekst dat Jezus het vooral heeft over verdeeldheid.
Het thema van deze preek is dan ook: wat bedoelt Jezus hier met ‘geen vrede’  en met ‘verdeeldheid’.  In de inleiding op deze dienst heb ik gezegd dat Lucas 12 valt onder de periode van Jezus’ reis naar Jeruzalem. Tijdens deze reis bereidt Jezus zichzelf voor op wat gaat komen en gebeuren in Jeruzalem én hij bereidt zijn discipelen alvast voor op wat komen gaat! Voorafgaand aan zijn woorden over  ‘verdeeldheid’ zegt Jezus:
“Ik ben gekomen om op aarde een vuur te ontsteken, en wat zou ik graag willen dat het al brandde! Ik moet een doop ondergaan en ik word hevig gekweld zolang dit niet volbracht is.”
Hier spreekt Jezus zowel over water als vuur.  En dat stond al eerder beschreven in het Lucas evangelie. Johannes de Doper geeft in Lucas 3(:15-17) het verschil tussen hem en Jezus aan met de woorden: “Ik doop jullie met water, maar er komt iemand die meer vermag dan ik…. Hij zal jullie dopen met de H. Geest en met vuur. “ Eigenlijk is dit hetzelfde als dat Jezus zegt dat hij op aarde een vuur wilt ontsteken. Ik zelf denk dan aan zaken waarvan ik vurig enthousiast over kan worden. Bij vuur denk ik ook aan geestdrift. En ook aan gedrevenheid. Afgelopen week zou een voormalig premier uit de jaren ’70 van de vorige eeuw in Nederland 100 jaar zijn geworden: Joop den Uijl. Vriend en vijand van deze oud premier hebben het nu nog over één van zijn meest kenmerkende eigenschappen: zijn  gedrevenheid! En wel gedrevenheid om de samenleving vooruit te laten gaan en beter te maken. Of dat laatste ook écht gelukt is, laat ik maar aan de geschiedschrijvers over. Er zijn dingen waar ik mij 100% voor inzet: ik denk dan in het bijzonder aan mijn opleiding tot predikant. Waar denkt u aan? Aan bijvoorbeeld het vuur om deze gemeente in Wijk bij Duurstede volop te laten bloeien. Op de homepage van deze gemeente valt te lezen: “Een actieve gemeente die midden in de samenleving staat en die draaiend wordt gehouden door veel enthousiaste vrijwilligers.” Er straalt gedrevenheid uit dit stukje tekst. Ik denk dan in het bijzonder aan de woorden: actief, draaiend en enthousiast. Deze gemeente wil in elk geval niet op een uitgebluste manier bezig zijn. Jullie willen actief betrokken zijn om als gelovigen de boodschap van Jezus Christus te verspreiden en dat niet alleen op zondagochtend, maar ook in de maatschappij!  Met het “vuur” doelt Jezus op zijn  actieve, enthousiaste en gedreven houding die hij nodig heeft op zijn reis op weg naar Jeruzalem.  Om het heel populair te zeggen: Jezus wijst op zijn drive om te gaan prediken, om de zwakken en zieken te helpen en om zijn boodschap van het Koninkrijk van zijn Vader voor het voetlicht te brengen, niet alleen bij het volk Israël, maar ook voor alle volkeren. Jezus moet ook  nog een doop ondergaan, waar hij doelt op zijn kruisiging. Hij moet iets volbrengen. Een zwaar offer. Hij moet gekruisigd worden om als eerste mens uit de dood weer op te staan. Jezus heeft daarmee de dood overwonnen.  En daarmee kan de doop die hij nog moest ondergaan ook verklaard worden: de doop doe je bij nieuw leven. Hij kreeg – als eerste – een nieuw leven ná zijn dood.
Ja, de woorden van Jezus over ‘water’ en ‘vuur’  zijn best logisch te verklaren, maar het zit met de passage waarin de evangelist  Lucas duidelijk Jezus  hoort zeggen niet te komen met ‘ vrede’, maar wel  met ‘verdeeldheid’. Want laat ik eerlijk zijn: verdeeldheid is toch niet iets waar we op zitten te wachten? En de voorbeelden die Jezus noemt, komen ook nog eens voor in je eigen familie.  Jezus neemt als voorbeeld van ‘verdeeldheid’ in een familie tussen bijvoorbeeld vader en zoon of tussen moeder en dochter. Een verdeelde familie is pijnlijk. Wat te denken bij het ontstaan van onze eigen PKN in 2004. Leden van de Gereformeerde Bond binnen de voormalige N-H Kerk die de fusie niet zagen zitten, stapten over naar de Hersteld-Hervormde Kerk. Sommige leden van families en gezinnen stapten over en sommigen bleven bij ons. Een collega student die van huis uit bij de Gereformeerde Bond hoorde, vertelde me ooit van de pijn in zijn familie, omdat zijn ouders overgestapt zijn. Het deed mij pijn om zo’n verhaal te horen. Het laatste wat we willen in onze protestantse kerk is verdeeldheid. Maar het is belangrijk om te beseffen dat  Jezus sprak over verdeeldheid in zijn eigen tijd!  Jezus voorzag spanningen tussen de 1e en 2e generaties christenen, bijvoorbeeld verdeeldheid tussen Joodse en niet-Joodse volgers van Christus. Of verschillen in gemeenten die langzaam maar zeker vanuit het Midden Oosten over heel de wereld het Christendom gingen verspreiden.  Hier treedt Jezus op als profeet. Als  een ware profeet en niet een profeet zoals Jeremia die schetste over een profeet die zomaar wat  droomt.  Nog belangrijker is dat Jezus hier ook  op iets heel anders doelt.  Op iets wat tijdens zijn leven op aarde aan de hand was. Het komt er in zijn tijd kort gezegd op neer: volg Jezus Christus om met hem te werken aan het Koninkrijk van God,  óf: volg hem niet. Sterker nog, met ‘niet volgen’ werd ook bedoeld: ga tegen Jezus in verzet, hetgeen ook gebeurde waar uiteindelijk niemand minder dan  de religieuze elite het Romeinse bestuur opdracht gaf om Jezus te doden. In die tijd was er geen gulden middenweg.  Hij bereidde met zijn uitspraken over verdeeldheid en geen vrede vooral ook zijn discipelen voor: verwacht weerstand, verwacht verzet tegen zijn boodschap. Daarom is de vrede van Jezus ook geen aardse vrede. En als je ervoor gaat: ga dan op een enthousiaste, gedreven en actieve manier voor het uitdragen van de blijde boodschap en voor het werken aan Gods Koninkrijk. De vrede van Jezus kan iedereen krijgen:  namelijk als je met hem op weg gaat. Als je met hem die dingen doet die hij van ons vraagt:  liefde tot God de Vader en liefde tussen de mensen onderling.  We moeten ons wenden tot God. Johannes zegt het zo mooi in zijn voorwoord (Joh. 1: 18) van zijn evangelie: “Niemand heeft ooit God gezien, maar de enige Zoon, die zelf God is, die aan het hart van de vader  rust, heeft hem doen kennen.”  Door Jezus hebben de mensen, toen en nu, weer God leren kennen! En daarom is ook de  die vrede Jezus ons wel degelijk kan bieden een heel andere vrede dan de aardse vrede. En de verdeeldheid waar Jezus op wijst,  slaat vooral op  wel of niet Jezus volgen. Het is dus niet die verdeeldheid zoals wij die vaak in onze huidige maatschappij telkens weer voelen. Wat kunnen wij als christenen aan die verdeeldheid doen, in het hier en nu  in Wijk bij Duurstede? Vooral doorgaan met het uitdragen van het gedachtegoed van Jezus, waarbij we zoals Johannes de Doper al aangaf dat wij gelukkig geholpen worden door de Heilige Geest. Ja,  de discipelen van ontvingen zelfs het vuur ontvingen tijdens Pinksteren die als vlammen op hun hoofd zaten, de zogenaamde vuurtongen. Maar ook wij krijgen in  onze huidige tijd nog steeds hulp van de Heilige Geest. De HG werkt altijd door in ons om de blijde boodschap van Jezus  te bevatten en om elke dag weer te kunnen opstarten om zo de boodschap van het evangelie op een gedreven manier te kunnen uitdragen in de maatschappij.  Om zo tezamen  op weg te gaan naar het koninkrijk van God!
Amen!

 
terug